Πώς το Λάος ξεπερνά την έλλειψη πρόσφαση στη θάλασσα και ενισχύει την ανάπτυξη

Η Sandra Seno-Alday είναι καθηγήτρια διεθνών επιχειρήσεων στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϋ.

Πηγή: Εast Asia Forum

Το Λάος είναι μια από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες οικονομίες στη Νοτιοανατολική Ασία. Από το 2010 έως το 2018, πραγματοποίησε τον δεύτερο υψηλότερο σύνθετο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης (CAGR) στις εξαγωγές στην περιοχή, μόνο μετά το Βιετνάμ. Η ραγδαία αύξηση των εξαγωγών της χώρας είναι η πιο αξιοσημείωτη, δεδομένου ότι αποτελεί τη μοναδική ηπειρωτική χώρα της Νοτιοανατολικής Ασίας.

Οι ηπειρωτικές χώρες δεν έχουν άμεση πρόσβαση στη θάλασσα. Οι εξαγωγές και οι εισαγωγές, επομένως, πρέπει να διέρχονται από γειτονικές χώρες για να καταφέρουν να φτάσουν από και προς τους θαλάσσιους λιμένες. Δεδομένου ότι το 80% περίπου του παγκόσμιου εμπορίου γίνεται δια θαλάσσης, το εμπόριο των ηπειρωτικών χωρών είναι σημαντικά πιο αργό (από 9 μέχρι 130%) και πιο δαπανηρό (από 8 μέχρι 250%).

Το Λάος έχει δημιουργήσει ενεργά εμπορικά και οικονομικά δίκτυα συμμετέχοντας σε συμφωνίες περιφερειακής ολοκλήρωσης και συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών. Με τον τρόπο αυτό έστειλε ένα ισχυρό μήνυμα στην περιφερειακή και διεθνή κοινότητα ότι η χώρα είναι οικονομικά και πολιτικά ανοικτή και αφοσιωμένη στις εγχώριες μεταρρυθμίσεις. Το 1991, υπέγραψε την περιφερειακή εμπορική συμφωνία Λάος-Ταϊλάνδης (RTA) και με την προσχώρησή του στην ASEAN το 1997 έγινε μέρος της Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών του ASEAN (AFTA).

Ως μέλος του ASEAN, το Λάος συμμετέχει σε μια σειρά περιφερειακές εμπορικές συμφωνίες που αφορούν την Κίνα (2007), την Ιαπωνία (2008), τη Νότια Κορέα (2008), την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία (2011) και την Ινδία (2011). Η χώρα συμμετείχε επίσης ανεξάρτητα στη Συμφωνία Εμπορίου Ασίας-Ειρηνικού (APTA) με το Μπαγκλαντές, την Κίνα, την Ινδία, τη Νότια Κορέα και τη Σρι Λάνκα το 1975.

Το Λάος έχει αξιοποιήσει επιτυχώς την εμπορική δυναμική αυτών των συμφωνιών. Το 2018, οι πέντε μεγαλύτεροι εξαγωγικοί εταίροι του ήταν η Ταϊλάνδη, η Κίνα, το Βιετνάμ, η Ιαπωνία και η Ινδία. Οι εξαγωγές του στην Ταϊλάνδη αυξήθηκαν σε 8 χρόνια 13%, στη Κίνα 27% και στο Βιετνάμ 28%. Οι χώρες αυτές είναι οι μεγαλύτεροι γείτονες της χώρας. Η αύξηση των εξαγωγών σε αυτές τις μεγάλες, γεωγραφικά κλειστές αγορές που καλύπτονται από συμφωνίες περιφερειακής ολοκλήρωσης ή ελευθέρων συναλλαγών είναι ασφαλώς αξιοσημείωτη, αλλά δεν προκαλεί έκπληξη.

Ωστόσο, η ανάπτυξη των εξαγωγών σε πιο γεωγραφικά απομακρυσμένες αγορές αξίζει επίσης να επισημανθεί. Οι εξαγωγές στην Ιαπωνία αυξήθηκαν σε σύνθετο ρυθμό ετήσιας αύξησης 16% και στην Ινδία 156%. Ενώ οι χώρες αυτές αντιπροσώπευαν λιγότερο από το πέντε τοις εκατό των εξαγωγών του Λάος το 2018, η επιτυχία στην αύξηση των εξαγωγών πέρα από τους άμεσους γείτονες ενόψει του ηπειρωτικού του χαρακτήρα είναι εξαιρετική.

Το Λάος είναι έτοιμο να επωφεληθεί από τις περαιτέρω ευκαιρίες για ανάπτυξη του εμπορίου και διαφοροποίηση του εμπορίου σε ένα ολοένα και πιο αποδοτικό εμπορικό περιβάλλον. Πέντε από τις οκτώ εμπορικές συμφωνίες της καλύπτουν το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών. Και βρίσκεται επίσης στη διαδικασία εφαρμογής της συμφωνίας για τη διευκόλυνση του εμπορίου του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ).

Το Λάος έχει αγκαλιάσει την τεχνολογία στη διευκόλυνση του εμπορίου. Για να αυξήσει την αποτελεσματικότητα των τελωνείων, το Λάος δημιούργησε το Αυτοματοποιημένο Σύστημα Τελωνειακών Δεδομένων (ASYCUDA) σε 24 από τους συνοριακούς σταθμούς του. Πρόκειται για έναν κρίσιμο μηχανισμό για τη διασυνοριακή κυκλοφορία των προϊόντων γενικά, αλλά αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό λόγω της σημασίας του γεωργικού τομέα στο διεθνές εμπόριο της χώρας.

Η χώρα έχει διοχετεύσει επενδύσεις για την αναβάθμιση της υποδομής και τη βελτίωση της παραγωγικής ικανότητας. Ο μεταποιητικός τομέας έχει αυξηθεί σε 8 χρόνια σύνθετο ρυθμό ετήσιας αύξησης 7%, ενώ οι τομείς υπηρεσιών έχουν αυξηθεί σε CAGR 12% από το 2010 μέχρι το 2018. Συμμετέχει στην Πρωτοβουλία της Κίνας για τη Ζώνη και τις Οδικές Μεταφορές μέσω του σιδηροδρομικού έργου Λάος-Κίνα, το οποίο θα συμβάλει στην ενίσχυση της ισχυρής δέσμης εισαγωγών-εξαγωγών που έχει αναπτύξει με τους μεγαλύτερους και σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους του: Ταϊλάνδη, Κίνα και Βιετνάμ.

Άλλες σημαντικές πρωτοβουλίες υποδομής περιλαμβάνουν το τμήμα Vientiane-Vangvieng του αυτοκινητοδρόμου Κίνας-Λάος και το τρένο υψηλής ταχύτητας Boten-Vientiane που θα καταστήσει την ιστορική τοποθεσία Luang Prabang στο κεντρικό Λάος πιο προσιτή στους περιφερειακούς επισκέπτες. Αυτές οι αναβαθμίσεις σε συνδέσεις φυσικής υποδομής σε συνδυασμό με την αυξημένη κατασκευαστική ικανότητα καθιστούν το Λάος σε ισχυρή θέση για την περαιτέρω αύξηση της οικονομικής του δέσμευσης με την ευρύτερη περιοχή.

Το Λάος κατόρθωσε να διαφοροποιήσει με την πάροδο του χρόνου την οικονομία του που βασίζεται στους πόρους. Η βαθμολογία του δείκτη Ανταγωνιστικής Βιομηχανικής Απόδοσης (CIP) αυξήθηκε σε σύνθετο ρυθμό ετήσιας αύξησης 4% σε οκτώ χρόνια. Ο δείκτης CIP, που αναπτύχθηκε από τον Οργανισμό Βιομηχανικής Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNIDO), αποτυπώνει την ικανότητα μιας χώρας να παράγει και να εξάγει ανταγωνιστικά προϊόντα.

Έτσι, η απόδοση της χώρας δείχνει ενδείξεις για την καταστροφή της αποκαλούμενης «κατάρας των πόρων»: όταν η εξάρτηση μιας χώρας από τις εξαγωγές πόρων οδηγεί σε βραδύτερη ανάπτυξη και αδυναμία επέκτασης των οικονομικών της τομέων προστιθέμενης αξίας.

Φυσικά, εξακολουθούν να υπάρχουν ευκαιρίες για περαιτέρω ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένης της αύξησης της ελκυστικότητας της χώρας για ξένες άμεσες επενδύσεις (ΑΞΕ). Η εφαρμογή μέτρων για την προστασία των δικαιωμάτων των επενδυτών και της πνευματικής ιδιοκτησίας θα είναι κρίσιμης σημασίας για την προσέλκυση ΑΞΕ και τη μείωση της εξάρτησης της χώρας από το χρέος. Επιπλέον, υπάρχει σημαντικός ρόλος για τις πολιτικές στήριξης των επιχειρηματικών πρωτοβουλιών για τη δημιουργία ψηφιακών επιχειρήσεων. Αυτό θα απαιτήσει την κατάλληλη ρυθμιστική και φυσική υποδομή για να αυξηθεί το ποσοστό διείσδυσης του διαδικτύου και του κινητού τηλεφώνου στη χώρα. Εξακολουθεί επίσης να υπάρχει σημαντικό περιθώριο διαφοροποίησης της βάσης των εμπορικών εταίρων της και συνέχισης της πορείας οικονομικής διαφοροποίησης.

Οι ευκαιρίες αυτές πρέπει να εξεταστούν υπό το πρίσμα του ισχυρού ιστορικού του Λάος. Παρά τις ευθύνες του ηπειρωτικκού του χαρακτήρα, έχει αυξήσει τις εξαγωγές της σε 8 χρόνια σύνθετο ρυθμό ετήσιας αύξησης 15%, το ΑΕΠ της σε 12% και το κατά κεφαλήν ακαθάριστο εθνικό εισόδημα σε 10%. Δεδομένης της οικονομικής βάσης και της υποδομής που έχει θέσει, το Λάος μπορεί ασφαλώς να αναμένεται να ανταποκριθεί στις προκλήσεις της μελλοντικής ανάπτυξης. Αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του «μικρού κινητήρα που θα μπορούσε».

Advertisement

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s